Qısa xülasə
Bu məqalədən nə öyrənəcəksiniz?
- Fokal qıcolmada şüur qoruna və ya pozula bilər.
- Hadisənin çəkilişi və dəqiq təsviri diaqnostika üçün çox dəyərlidir.
- Normal EEQ fokal epilepsiyanı tam istisna etmir.
01
Fokal qıcolma necə görünə bilər?
Əlamət beynin hansı hissəsinin iştirak etməsindən asılıdır. Bir əl və ya üzdə ritmik dartılma, bədənin bir tərəfində keyimə, səbəbsiz qorxu, qarından qalxan qəribə hiss, qoxu və görmə dəyişiklikləri ola bilər.
Şüur qorunursa uşaq hadisəni xatırlaya bilər. Şüur pozulursa cavab verməmək, dodaq şapıldatma, əllə məqsədsiz hərəkət və sonra çaşqınlıq görünə bilər. Bəzi fokal qıcolmalar iki tərəfli tonik-klonik qıcolmaya yayıla bilər.
02
Diaqnoz necə qoyulur?
Epilepsiya diaqnozu təkcə EEQ nəticəsi ilə qoyulmur. Hadisənin başlanğıcı, müddəti, şüur, hərəkət, rəng və sonrakı vəziyyət ətraflı soruşulur. Çəkiliş varsa həkimə göstərin.
EEQ epileptiform dəyişiklikləri və sindromu qiymətləndirir. Fokal başlanğıc şübhəsində MRT beynin quruluşu ilə bağlı səbəbləri araşdırmaq üçün lazım ola bilər. Müayinə seçimi yaş və klinik mənzərəyə görə fərdiləşir.
03
Müalicə planı
Dərman seçimi qıcolma tipi, ehtimal olunan sindrom, yaş, yanaşı xəstəliklər və yan təsir riskinə əsaslanır. Dərmanı qəfil kəsmək və dozanı özbaşına dəyişmək qıcolma riskini artırır.
Ailə qıcolma gündəliyi aparmalı, məktəb üçün təhlükəsizlik planı hazırlamalı və yuxu çatışmazlığı kimi fərdi tətikləyiciləri tanımalıdır. Dərmana davamlı hallarda ixtisaslaşmış epilepsiya mərkəzində əlavə qiymətləndirmə düşünülür.
04
Gündəlik təhlükəsizlik
Hamamda nəzarət, üzgüçülükdə birbaşa müşahidə, hündürlük və açıq alovdan qorunma vacibdir. Uşağı bütün fəaliyyətdən uzaqlaşdırmaq isə sosial və fiziki inkişafına zərər verə bilər.
Fərdi risk həkimlə müzakirə olunmalı, baxıcılar ilk yardımı bilməli və təcili dərman təyin edilibsə yazılı planı izləməlidir.
Valideynlərin sualları
Tez-tez verilən suallar
Fokal qıcolma həmişə titrəmə yaradır?
Xeyr. Hiss, davranış, baxış və avtomatik hərəkət dəyişiklikləri də ola bilər.
Normal EEQ epilepsiyanı istisna edir?
Xeyr. Qısa qeyd zamanı epileptiform dəyişiklik görünməyə bilər.
MRT hər uşaqda lazımdır?
Fokal başlanğıc və ya struktur səbəb şübhəsində tez-tez nəzərdən keçirilir, amma qərar fərdidir.
Tibbi məlumat qeydi
Bu məqalə maarifləndirmə üçündür və fərdi müayinəni əvəz etmir. Təcili əlamətlər zamanı 103-ə zəng edin və ya ən yaxın təcili yardım şöbəsinə müraciət edin.